Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości (MTS) z siedzibą w Hadze, będący głównym organem sądowniczym Organizacji Narodów Zjednoczonych, wydał historyczną decyzję, potwierdzając, że kraje mają prawny obowiązek intensyfikacji działań na rzecz walki ze zmianą klimatu.
Opinia ta ma ogromne znaczenie prawne i polityczne, uznając, że brak ograniczeń w emisjach i wspieranie paliw kopalnych może naruszać prawo międzynarodowe. MTS podkreśla, że historyczni emitenci ponoszą większą odpowiedzialność oraz że zdrowe środowisko naturalne jest podstawą praw człowieka.
Decyzja MTS stanowi silne wsparcie dla spraw klimatycznych na świecie, ale również w Polsce, w tym pozwów dotyczących smogu i bezczynności wobec kryzysu klimatycznego. Podkreśla, że zapewnienie obywatelom czystego powietrza i ochrona przed skutkami katastrofy klimatycznej to prawny obowiązek państwa, a nie jego dobra wola.
Decyzja MTS może także stanowić swoistą przeciwwagę do decyzji Amerykańskiej Agencji Ochrony Środowiska (EPA), która 29 lipca br. ogłosiła, że wycofuje się z formalnego uznania faktu, że zmiany klimatu zagrażają zdrowiu publicznemu i że do zmian przyczyniają się spaliny samochodowe. Stanowisko EPA z 2009 r., gdy agencja formalnie uznała zmiany klimatu za zagrożenie dla zdrowia publicznego, były podstawą niemal wszystkich regulacji ograniczających m.in. emisję gazów cieplarnianych i spalin w USA.
Linki do:
- Opinii doradczej MTS z dnia 23 lipca 2025 r. - Obowiązki państw w zakresie zmian klimatycznych (w j. angielskim)
- Komunikatu prasowego MTS nr 2025/36 - Obowiązki państw w związku ze zmianami klimatu – Trybunał wydaje opinię doradczą i odpowiada na pytania postawione przez Zgromadzenie Ogólne (w j. angielskim)
Ilustracja do tekstu pochodzi z zasobów www.freepik.com